Door
Riolering in Vlaanderen in het kort
Vier feiten die de hele riolerings-materie samenvatten.
Wat is gescheiden riolering?
Bij gescheiden riolering loopt het regenwater niet meer samen met je afvalwater naar de zuivering. Twee aparte leidingen, twee aparte stromen.
DWA — afvalwater
Droogweerafvoer
Toilet, douche, keuken, badkamer en wasmachine lozen op de DWA-leiding. Die loopt naar de zuivering — via gemeentelijke riolering en een Aquafin-collector.
- Eindbestemming: zuivering & lozing in oppervlaktewater
RWA — regenwater
Regenwaterafvoer
Dakgoten, oprit en terras lozen op de RWA-leiding. Die brengt het regenwater zo direct mogelijk naar grachten, beken of een infiltratievoorziening op eigen perceel.
- Eindbestemming: gracht, beek of infiltratie
Voordeel voor jou: minder belasting op je leidingen tijdens hevige regenval. Voordeel voor de maatschappij: de zuiveringsinstallaties van Aquafin krijgen geen verdunde stroom binnen, wat het zuiveringsrendement merkbaar verhoogt.
Wanneer is gescheiden riolering verplicht?
Twee scenario's leiden tot een wettelijke verplichting in Vlaanderen:
Nieuwbouw
Bij elke nieuwbouwwoning, ongeacht de plaats — gescheiden afvoer op het perceel en de aansluiting op het straatnet zijn verplicht.
Grondige verbouwing
Bij elke renovatie waarbij de bestaande riolering toch al moet worden vervangen of grondig gewijzigd. Vraag dit altijd uitdrukkelijk aan je architect.
Aansluitplicht op het openbaar riool
Naast de scheiding ben je verplicht aan te sluiten op het openbaar riool zodra er riolering in de straat voor je perceel ligt. De aansluiting gebeurt op kosten van de eigenaar, maar wordt uitgevoerd of begeleid door je rioolbeheerder. Ligt er geen openbaar riool en is er ook geen voorzien op het zoneringsplan (de zogenaamde rode zone), dan val je terug op een IBA.
Twijfel? Vraag het zoneringsplan op bij je gemeente of consulteer Geopunt Vlaanderen. Daarin zie je voor elk perceel of het op het riool gaat (groen/geel) of op een IBA (rood).
Hoe vraag je een rioolaansluiting aan?
Een rioolaansluiting vraag je aan bij je rioolbeheerder. Wie dat is, hangt af van je gemeente.
Wie is jouw rioolbeheerder?
| Rioolbeheerder | Wanneer? |
|---|---|
| Je gemeente | Meest voorkomende situatie — de gemeentelijke milieudienst of technische dienst. |
| Fluvius | In gemeenten waar de riolering door Fluvius wordt beheerd (vaak gecombineerd met andere nutsleidingen). |
| Je watermaatschappij | Pidpa, water-link en De Watergroep beheren in een aantal gemeenten ook de riolering — check je waterfactuur. |
| Aquafin | In een aantal Vlaamse gemeenten zoals Bornem, Geel, Olen, Turnhout en Wetteren — controleer dit bij je gemeente. |
De aanvraagprocedure in 4 stappen
-
1
Ken je rioolbeheerder
Vraag het na bij je gemeente, of kijk op je waterfactuur (rubriek gemeentelijke saneringsbijdrage).
-
2
Dien de aanvraag in
De rioolbeheerder bezorgt je een aanvraagformulier — meestal online. Voeg een plan toe van je perceel met de geplande aansluitingspunten.
-
3
Krijg een prijsraming
De rioolbeheerder berekent de kost: aansluiting tot aan de straatriool + eventueel wegherstelling. Reken op € 800 tot € 2.500.
-
4
Werken laten uitvoeren
De aansluiting zelf wordt door de rioolbeheerder of een aangestelde aannemer uitgevoerd. Het binnenleidingwerk op je perceel doe jij (of je aannemer).
Bij grondige verbouwingen volgt de aansluiting meestal automatisch uit het bouwdossier — je architect en aannemer regelen dit in afspraak met de rioolbeheerder.
Wat moet je doen met je regenwater?
Sinds de Gewestelijke Stedenbouwkundige Verordening Hemelwater (GSV) is gescheiden afvoer maar één element. Bij nieuwbouw en grondige verbouwing moet je ook regenwater hergebruiken of laten infiltreren:
- Regenwaterput met door de GSV Hemelwater opgelegd minimumvolume: 5.000 l standaard, 7.500 l vanaf 80 m² dakoppervlakte en 10.000 l vanaf 120 m² — aan te sluiten op toilet, wasmachine en buitenkraan.
- Infiltratievoorziening op je perceel zoals een infiltratiekrat of wadi, voor het overlopen van de regenwaterput.
- Maximale verharding — opritten, terrassen en paden moeten waterdoorlatend zijn of waterdoorlatende fundering hebben, om afspoeling te beperken.
Veel gemeenten geven premies voor regenwaterputten of infiltratievoorzieningen. Check de gemeentelijke website voor de actuele bedragen en voorwaarden — of bekijk onze gids over regenton kopen.
Plan je een verbouwing of nieuwbouw? Een waterexpert helpt je de juiste stappen zetten.
- Wie is mijn rioolbeheerder? — we zoeken het voor jou uit op basis van je gemeente.
- Premies-check — we vertellen je welke gemeente-premies voor regenwater of infiltratie van toepassing zijn op jouw adres.
Advertentie — CallMePower is een onafhankelijke informatiedienst van Selectra.
Gescheiden riolering — veelgestelde vragen
Gescheiden riolering bestaat uit twee aparte leidingen: één voor afvalwater (toilet, douche, keuken) en één voor regenwater (dakgoten, oprit). Het afvalwater gaat naar de zuivering, het regenwater wordt rechtstreeks naar grachten, beken of infiltratievoorzieningen afgevoerd. Resultaat: minder belasting op de zuiveringsstations bij hevige regenval én betere zuiveringsrendementen.
Bij elke nieuwbouw en bij elke grondige verbouwing waarbij de bestaande riolering toch al moet worden vervangen. Dit volgt uit de Gewestelijke Stedenbouwkundige Verordening Hemelwater (GSV) en uit de gemeentelijke stedenbouwkundige voorwaarden. De aannemer is verplicht hieraan te voldoen, en je krijgt geen bouwvergunning zonder — controleer dit dus altijd in je vergunningsdossier.
Je dient een aanvraag in bij je rioolbeheerder. Dat is in de meeste Vlaamse gemeenten ofwel de gemeente zelf, ofwel Fluvius (de Vlaamse netbeheerder die ook elektriciteits- en gasriolering combineert), ofwel je watermaatschappij (Pidpa, water-link en De Watergroep zijn ook rioolbeheerders in sommige gemeenten). In Bornem, Geel, Olen, Oostkamp, Stabroek, Turnhout en Wetteren doe je de aanvraag bij Aquafin.
De kost loopt typisch van € 800 tot € 2.500, afhankelijk van de afstand tot de hoofdriool, de diepte van de aansluiting en eventuele wegherstellingen. In sommige gemeenten is een vast aansluittarief van toepassing. De rioolbeheerder geeft je vooraf een gedetailleerde prijsraming.
Ja. Volgens het Vlaams milieurecht ben je verplicht aan te sluiten op het openbare riool zodra er riolering in de straat ligt voor je perceel. Of die aansluiting praktisch haalbaar is, hangt af van de afstand en het zoneringsplan. Ligt er geen openbaar riool en is er ook geen voorzien in het zoneringsplan, dan val je terug op een IBA. Twijfel? Je gemeente of rioolbeheerder geeft uitsluitsel.
Nee. Bij gescheiden riolering moet regenwater apart afgevoerd worden — bij voorkeur naar een infiltratievoorziening of een gracht. Lozen op de huishoudriool is niet toegestaan en kan leiden tot een sanctie. Sinds de nieuwe Gewestelijke Stedenbouwkundige Verordening Hemelwater (van kracht op 2 oktober 2023, VMM) geldt bij nieuwbouw en grondige verbouwing een verplichte regenwaterput van minstens 5.000 l (7.500 l vanaf 80 m² dak, 10.000 l vanaf 120 m²) plus infiltratie.
Volgende stappen in de zuivering-gids
Andere onderwerpen in het zuiveringscluster die je verder kunnen helpen.
Aquafin in Vlaanderen
Wie, wat en waar — het overheidsbedrijf in vogelvlucht.
Naar overzichtAquafin contact
Telefoonnummers, e-mail en werkenkaart voor je buurt.
Bekijk contactIBA — eigen waterzuivering
Voor woningen ver van het riool: verplichting, prijs en vrijstelling.
Bekijk IBAWaterzuivering — overzicht
Drinkwater + afvalwater + wie doet wat in Vlaanderen.
Naar overzichtBouwen of verbouwen en je riolering moet kloppen?
- Wie is jouw rioolbeheerder? — gemeente, Fluvius, je watermaatschappij of Aquafin? Wij zoeken het voor jou uit.
- Premie-check — welke gemeente-premies voor regenwaterput, infiltratie of waterdoorlatende verharding zijn op jouw adres van toepassing?
- Aansluitings-procedure — we lopen de 4 stappen door zodat je geen onverwachte kosten of vergunnings-fouten krijgt.
Advertentie — CallMePower is een onafhankelijke informatiedienst van Selectra.