In het kort: wat verandert er, en voor wie?
De "do-not-originate"-lijst is een register van louter inkomende nummers. Een bank, een verzekeraar, een energieleverancier of een overheidsdienst zet daar de nummers van zijn hulplijnen op — de nummers die je belt, maar die zelf nooit bellen. Vanaf dan moet elke oproep van Belgische oorsprong die zo een nummer weergeeft door de operatoren geblokkeerd worden, want zo een oproep kan per definitie enkel spoofing zijn. De aanvraag gebeurt tussen het bedrijf en het BIPT: jij hoeft niets te activeren, niets te downloaden en niets te betalen.
Wat de maatregel niet doet: hij beschermt je eigen gsm-nummer niet (dat belt zelf, en kan dus niet op de lijst), hij dekt geen sms-berichten, en hij blokkeert niet de nummers waarmee een bedrijf je echt opbelt. Hij sluit dus één precieze deur — de meest lucratieve voor fraudeurs — en niet de hele gang.
Wat de regering op 30 mei 2026 goedkeurde
De maatregel werd samen voorgesteld door Vanessa Matz, minister van Overheidsactie en Modernisering, bevoegd voor Telecommunicatie, en Rob Beenders, minister van Consumentenbescherming. Hij voert geen nieuw verbod op spoofing in — dat was al verboden — maar een technisch instrument dat spoofing onmogelijk maakt op een scherp afgelijnde categorie nummers.
De redenering is ontnuchterend eenvoudig. Een nummer dat enkel dient om oproepen te ontvangen, hoort nooit als beller te verschijnen. Verschijnt het toch, dan valt er geen legitiem geval te onderzoeken: het is fraude, en de operator kan blokkeren zonder het risico een echte oproep weg te knippen.
Het bedrijf geeft zijn nummers op
Enkel nummers die "gevoelig zijn voor spoofing en niet gebruikt worden voor uitgaande oproepen" komen in aanmerking: hulplijnen, klantendienstnummers, het antifraudenummer op de achterkant van een bankkaart.
Het BIPT houdt het register bij
De regulator centraliseert de lijst en stelt ze ter beschikking van de operatoren. Dat is het verschil met een eigen filter per operator: één register, tegelijk tegenstelbaar aan alle Belgische netwerken.
De operatoren blokkeren
Elke oproep van nationale oorsprong die zo een nummer als beller weergeeft, moet geblokkeerd worden. Dat gebeurt in het netwerk: je gsm rinkelt niet, en jij moet niets instellen.
Het mechanisme bestaat al, op kleinere schaal: Belgische nummers die met 070, 078 en 0800 beginnen, werken vandaag al in één richting — jij kan ze bellen, zij kunnen jou niet bellen. De "do-not-originate"-lijst breidt dat principe uit naar gewone nummers, ook geografische, op eenvoudige vraag van de organisatie die ze houdt. Onze fiche over het BIPT legt uit wat de regulator aan operatoren kan opleggen, en langs welke weg.
Betaal je te veel voor je internet- of gsm-abonnement?
Een Belgische telecomexpert van CallMePower vergelijkt gratis de aanbiedingen van alle providers zodat jij minder betaalt.
Wij bellen je terug
Laat je nummer achter, een expert belt je terug.
De omweg van vijftien maanden: de regulator had neen gezegd
Dit is het punt dat de persberichten onvermeld laten, en net het interessantste. De lijst is geen nieuw idee: het BIPT legde ze van 15 januari tot 7 maart 2025 ter openbare consultatie voor, onder de referentie CONSULT-2025-A1. En in zijn mededeling van 20 mei 2025 besloot de regulator dat "de interesse om telefoonnummers op zo een lijst te zetten beperkt is" — waarna hij besliste ze voorlopig niet in te voeren.
Eén jaar en tien dagen later neemt de regering exact hetzelfde mechanisme over en keurt ze het goed. De kentering is dus niet technisch: het mechanisme lag klaar, beschreven en geconsulteerd. Ze is politiek, en ze kwam langs de ministeriële weg in plaats van via de regulator.
| Datum | Wat er gebeurt | Gevolg voor de oproepen |
|---|---|---|
| 12 mei 2024 | Een koninklijk besluit verplicht het blokkeren van oproepen uit het buitenland die een Belgisch nummer weergeven (gepubliceerd in het Staatsblad op 13 juni 2024) | Fraude "via het buitenland" wordt blokkeerbaar |
| 1 september 2024 | Deadline voor de geografische nummers (02, 03, 09…) | Een valse "02" uit het buitenland valt weg |
| 1 december 2024 | Zelfde deadline voor de mobiele nummers (04xx) | Een valse "0470" uit het buitenland valt weg |
| 15 januari — 7 maart 2025 | Het BIPT consulteert de markt over een ontwerp van "do-not-originate"-lijst | Geen: het is een ontwerp |
| 20 mei 2025 | De regulator stelt een "beperkte" interesse vast en ziet af van de lijst | Het nationale gat blijft open |
| 30 mei 2026 | De regering keurt de lijst goed, voorgesteld door de ministers Matz en Beenders | Gespoofde Belgische oproepen worden blokkeerbaar |
Bronnen: het koninklijk besluit van 12 mei 2024 en zijn deadlines van september en december 2024, zoals gepubliceerd door het BIPT; de consultatie CONSULT-2025-A1 en de mededeling van 20 mei 2025 van dezelfde regulator voor het afzien; de regeringsaankondiging van 30 mei 2026, gerelayeerd door La Libre en de RTBF. Nagekeken op 24 augustus 2026.
Op de datum van dit artikel is er nog geen publiek inschrijvingsloket. De enige publieke mededeling van het BIPT over deze lijst blijft die van mei 2025, waarin de regulator er net van afzag. Een bedrijf dat zijn nummers wil laten opnemen, volgt dus best de publicaties van de regulator: de politieke aankondiging legt het principe vast, nog niet de procedure.
De vier gaten die de lijst niet dicht
Een gerichte maatregel werkt precies omdát hij smal is: dat is wat blokkeren zonder valse positieven mogelijk maakt. Maar die smalheid heeft een prijs, en het is beter die te kennen voor je je waakzaamheid laat varen.
Dit zijn de vier situaties die de lijst onaangeroerd laat, in de volgorde waarin ze bij onze lezers opduiken.
📱 Je eigen gsm-nummer
Dat belt zelf, en kan dus per definitie niet op een lijst van "nooit bellende" nummers staan. Een fraudeur die jouw nummer bij een familielid laat verschijnen, blijft mogelijk. Daarom beschermt je nummer verbergen je ook niet: fraude bestaat er niet in een nummer te verstoppen, maar een vals nummer te tonen.
💬 De sms-berichten
Het systeem draait om de nummerweergave bij spraakoproepen. De valse "Bancontact"- of "pakje onderweg"-sms hoort bij een andere technische keten, die de operatoren apart filteren — 33 miljoen frauduleuze berichten geblokkeerd in 2025, maar zonder officieel register erachter.
☎️ De echt uitgaande nummers
Belt je bank je op vanuit haar callcenter, dan is dat nummer "originerend" en kan het niet op de lijst. Een fraudeur die dat nummer spooft, raakt nog altijd door. De lijst beschermt inkomende lijnen, niet de volledige telefonische identiteit van een bedrijf.
🌐 De "cloud"-uitzonderingen
Het besluit van 2024 voorziet al afwijkingen voor nomadische internettelefonie, telefonische vergaderingen en contactcenters die in het buitenland gehost worden, onder contractuele voorwaarden. Die legitieme kanalen blijven open — en een fraudeur die er zich in nestelt, wordt niet door de lijst tegengehouden.
De regel die niet zal veranderen, lijst of geen lijst: een weergegeven nummer is nooit een identiteitsbewijs. Leg neer, en bel zelf het nummer terug dat op de achterkant van je kaart staat of op de officiële website. Onze alarmsignalen om een valse sms of oproep te herkennen overlopen de scenario's die in België het vaakst opduiken, en waar je ze meldt.
72 miljoen geblokkeerde oproepen: wat de operatoren nu al filteren
Het publieke debat wekt vaak de indruk dat er niets gefilterd wordt. Het omgekeerde is waar: het filteren draait al jaren op grote schaal, en de "do-not-originate"-lijst geeft het gereedschap waar het vandaag blind werkt, op basis van verdacht gedrag in plaats van zekerheden.
De vier cijfers hieronder geven de grootteorde van het fenomeen en van het antwoord erop.
72 mln
oproepen geblokkeerd door Proximus en Telenet in 2025.
33 mln
frauduleuze sms-berichten geblokkeerd in datzelfde jaar door Telenet, Proximus en Orange.
€ 49 mln
weggesluisd via phishing in 2024; de banken blokkeerden of recupereerden 75 %.
42.000
phishingmeldingen per dag in maart 2026, tegenover gemiddeld 27.000 in 2025.
Bronnen: de blokkeercijfers 2025 van de operatoren, op 30 mei 2026 gerelayeerd door La Libre; het via phishing weggesluisde bedrag in 2024 en het recuperatiepercentage van 75 % zoals gepubliceerd door Febelfin (augustus 2025); de meldingsvolumes van het Centrum voor Cybersecurity België via Safeonweb. Nagekeken op 24 augustus 2026.
Die volumes verklaren ook waarom de regulator de interesse in 2025 "beperkt" vond: tegenover tientallen miljoenen oproepen die algoritmes al wegfilteren, weegt een lijst van enkele duizenden nummers weinig in aantal. Ze weegt daarentegen zwaar in kwaliteit, want ze haalt de twijfel weg: een blokkering op basis van een register vergist zich niet, terwijl een blokkering op basis van verdacht gedrag een echte oproep kan afsnijden.
Dat is de echte winst van de maatregel: hij zet een waarschijnlijkheidsdetectie om in een binaire regel, precies op het segment waar de fraudeur het meest te winnen heeft — de oproep die zich voordoet als je bank.
Het tweede luik: banken en operatoren met elkaar laten praten
De lijst is maar de helft van de aankondiging. Vanessa Matz kondigde ook aan te werken aan een betere gegevensuitwisseling tussen de banken en de telecomoperatoren, met als doel een fraudegolf sneller op te sporen en stil te leggen dan vandaag — een campagne van frauduleuze oproepen verhuist in enkele uren van de ene operator naar de andere.
Rob Beenders vatte de logica van het geheel samen: phishing bestrijden vraagt een aanpak op alle fronten, de telecomsector inbegrepen. Aan de financiële kant werd in de nasleep van de aankondiging een actieplan van de bankfederatie verwacht.
Waarom dat luik even zwaar weegt als de lijst: telefoonfraude draait niet langer om een gestolen code, maar om een scenario. De fraudeur belt, zet je onder druk, en het slachtoffer doet de overschrijving zelf — wat verklaart waarom een bank drie kwart van de frauduleuze stromen kan detecteren, en het resterende kwart nog altijd tientallen miljoenen euro per jaar kost.
Wat je zelf kan doen, zonder op het register te wachten
De "do-not-originate"-lijst vraagt niets van jou: dat is haar sterkte, en precies daarom mag je niet enkel op haar rekenen. De vijf reflexen hieronder dekken alles wat ze laat passeren.
Ze staan van de meest doeltreffende naar de meest technische.
- Leg neer en bel zelf terug naar het nummer op de achterkant van je bankkaart of op de officiële website: dat is de enige handeling die spoofing neutraliseert, welk nummer er ook op je scherm stond;
- Geef nooit een code door die je per sms kreeg, en bevestig nooit iets in een identiteitsapp: geen enkele bank, operator of Belgische overheidsdienst vraagt dat aan de telefoon;
- Meld het bericht of de oproep — verdachte links en e-mails naar [email protected], een oproep bij je operator en je lokale politie: het zijn die meldingen die de filters voeden;
- Verwittig je bank onmiddellijk als je gegevens hebt doorgegeven, nog voor je weet of er geld verdwenen is: die vroege blokkering verklaart de drie kwart gerecupereerde stromen;
- Zet de antispamfilter van je operator aan waar die bestaat, en kijk in je klantenzone na of niemand een doorschakeling of een betalende dienst aan je lijn heeft toegevoegd.
Een "commerciële" oproep van je operator verdient dezelfde behandeling: een korting die je telefonisch krijgt aangeboden, check je altijd in je klantenzone en nooit op je woord. Onze vergelijker van abonnementen geeft je de echte marktprijs in een minuut, en onze vijf hefbomen tegen de prijsstijging van 2026 zijn meer waard dan een belofte aan de telefoon.
Betaal je te veel voor je internet- of gsm-abonnement?
Een Belgische telecomexpert van CallMePower vergelijkt gratis de aanbiedingen van alle providers zodat jij minder betaalt.
Wij bellen je terug
Laat je nummer achter, een expert belt je terug.
Je vragen over spoofing en de "do-not-originate"-lijst
Het is het vervalsen van de nummerweergave — het nummer dat op je scherm verschijnt. De fraudeur kiest zelf welk nummer hij laat verschijnen, meestal dat van een vertrouwde organisatie: een bank, een verzekeraar, een energieleverancier, een overheidsdienst of de politie. Het doel is niet zozeer een code stelen, maar jou overhalen om zelf te handelen: een melding bevestigen, een overschrijving doen, software voor toegang op afstand installeren.
Een organisatie geeft aan het BIPT de nummers door die ze enkel bij ontvangst gebruikt — typisch haar hulplijnen. De regulator houdt het register bij, en de operatoren moeten elke oproep van nationale oorsprong blokkeren die zo een nummer als beller weergeeft. Omdat die nummers nooit een legitieme uitgaande oproep doen, kan de blokkering geen echt gesprek afsnijden.
Neen. De aanvraag gebeurt door het bedrijf dat de nummers houdt, bij de regulator, en de blokkering vindt plaats in het netwerk van de operator. Je hoeft niets in te stellen, geen app te installeren en geen extra abonnement te nemen. Biedt een dienst je aan om je tegen betaling op een "antispoofinglijst" te zetten, dan is dát op zich al een zwendel.
Neen, en dat is structureel: jouw nummer belt zelf. Een lijst van "nooit bellende" nummers kan enkel louter inkomende lijnen bevatten. Voor een particulier zit de bescherming dus in de verificatiereflexen, niet in het register: ons artikel over sms- en telefoonfraude in België, hoger vermeld, overloopt de scenario's en de meldkanalen.
Ja, en een deel van het probleem was al aangepakt. Het koninklijk besluit van 12 mei 2024, op 13 juni 2024 in het Belgisch Staatsblad gepubliceerd, verplicht de operatoren om oproepen uit het buitenland die een Belgisch nummer weergeven te blokkeren: sinds 1 september 2024 voor de geografische nummers, en sinds 1 december 2024 voor de mobiele nummers. De nieuwe lijst pakt aan wat dat besluit niet dekte: de oproepen van Belgische oorsprong.
Na een openbare consultatie van 15 januari tot 7 maart 2025 oordeelde de regulator in een mededeling van 20 mei 2025 dat de interesse om nummers op zo een lijst te zetten "beperkt" was, en besliste hij ze voorlopig niet in te voeren. Het dispositief dat de regering in mei 2026 goedkeurde, neemt hetzelfde mechanisme over, maar langs de regeringsweg.
Massaal. In 2025 blokkeerden Proximus en Telenet 72 miljoen oproepen, en blokkeerden de drie grote operatoren — Telenet, Proximus en Orange — 33 miljoen frauduleuze sms-berichten. Dat filteren steunt vandaag op de detectie van verdacht gedrag; de "do-not-originate"-lijst voegt er een zekerheid aan toe, op een beperkt terrein.
Verdachte links en berichten stuur je door naar [email protected], de dienst van het Centrum voor Cybersecurity België, die in 2025 bijna 10 miljoen meldingen ontving. Voor een oproep verwittig je je operator en dien je klacht in bij je lokale politie; zijn er bankgegevens doorgegeven, bel dan onmiddellijk je bank en Card Stop.
Opnieuw zelf bepalen wie jou belt